$type=carousel$cols=3

Kısa Kolon Etkisi Nedir?

PAYLAŞ:

Kısa kolon etkisi, betonarme kolonun çeşitli nedenlerde hesap edilenden daha fazla kesme kuvveti ile karşılaşması ve aşırı rijit bir davranış göst...

kısa kolon etkisi nedir, kısa kolon etkisi nasıl oluşur, kısa kolon oluşumunu engellemek için neler yapılabilir

 Kısa kolon etkisi, betonarme kolonun çeşitli nedenlerde hesap edilenden daha fazla kesme kuvveti ile karşılaşması ve aşırı rijit bir davranış göstermesi durumuna denir. Bu yazımda, kısa kolon etkisi nedir, kısa kolon etkisi nasıl oluşur, kısa kolon oluşumunu engellemek için neler yapılabilir gibi sorular başlıca konularımız olacak.

Kısa Kolon Etkisi Nedir? Nasıl Oluşur?

Kısa kolon etkisi, yukarıda da yazdığım gibi; betonarme kolona hesap edilenden daha fazla kesme kuvvetinin etki etmesidir. Dizaynı beklenmedik bu kesme kuvvetine göre yapılmamış olan betonarme eleman hasar alır. Bu nedenlerden dolayı yapıların zayıf halkaları, kısa kolonlardır.

Kısa kolon etkisinin kolon boyuyla (yüksekliğiyle) doğrudan ilgisi yoktur. Yani kulaktan dolma bir bilgi olan; "kolon net yüksekliği, kolonun derinliğinden en az iki kat büyük olmalıdır, aksi halde kısa kolon etkisi oluşur" sözü tamamen safsatadır. Yani kısa kolon etkisinde, kısa kiriş etkisinde olduğu gibi tek bir kriterden bahsetmek mümkün değildir.

Kısa kiriş etkisi

Hatırlatmak amacıyla yeri gelmişken yazayım. Bir kirişin kısa kiriş olarak tanımlanması için, kirişin uzunluğunun, kiriş derinliğine oranı 4'ten az olmalıdır. Örneğin 25x50 boyutlarında bir kirişin uzunluğu 180 cm ise; bu kısa kiriştir. Yönetmelikte kısa kirişin nasıl tasarlanacağı detaylarıyla anlatılmıştır. Ancak unutmadan; bu tanım sistem kirişleri için geçerlidir. Konsol kirişlerde böyle bir kısıtlama söz konusu değildir. Bkz: Konsol kirişlerde gövde donatısı gerekli mi?

Kısa kolon nasıl oluşur?

Dönelim kısa kolona. Kısa kolon etkisinde, kısa kirişlerde olduğu gibi tek bir kriter olmadığını söylemiştim. Peki kısa kolon etkisi nasıl oluşur?

Diyelim ki projemizi dizayn ettik; kolonlarımızı, kirişlerimizi tasarladık ve projemiz için yapı ruhsatımızı aldık. Proje müellifleri için çoğu zaman iş burada bitiyor gibi görünüyor. Ancak şantiyede işler, ofisteki gibi yürümüyor ne yazık ki.

Örneğin subasman perdeleri... Eğer bu elemanlara göre statik proje hazırlanmadıysa bazı önemli ayrıntılara dikkat etmek gerekiyor.

Yarım subasman perdesi, bodrum bant pencereleri

Statik projede moment değeri 30 birim olarak hesaplandı diyelim. Bunu kolonun serbest boyu olan 3 metreye böldük ve 10 birimlik kesme kuvvetine göre kolonumuzun dizaynını yaptık. Ancak şantiyede subasman perdesi yapılması konusunda karar kılındı ve bodrum kat ışık alsın diye de bant pencere boşluğu bırakıldı. Şimdi oldu mu sizin kolonun serbest boyu sadece 50 santim? 
Kısa Kolon Etkisi Nedir?
Aynı 30 birimlik momenti bu defa 0.5 metreye bölelim. Ne çıktı? 60 birim. Ama biz hesabımızı 10 birimlik kesme kuvvetine göre yapmıştık. Beklenenden 6 kat fazla kesme kuvveti kolonumuza gelecek. Sonuç ne olur?

Valla sizi bilmem. Ben 60 kg ağırlık ile 3 set squat yapabiliyorum. Benim dayanma kapasitem bu kadarcık. Siz bana 60 kg yerine 360 kg'lık ağırlık verirseniz büyük ihtimalle benim bütün kemiklerim kırılır. Binada da farklı bir sonuç beklememek gerekir. İşte bu etki; kısa kolon etkisidir.

Merdivenler

Gelelim merdivenlere. Binadaki kolonların rahat salınmasını engelleyecek ve beklenenden fazla kesme kuvveti almasına neden olacak bir diğer etmen olan merdivenlerin, kolonlara hiçbir surette bağlanmaması gerekir. Çünkü betonarmeyi tasarlarken bizler genellikle merdiveni kolona mesnetlemeyiz. Dolayısıyla şantiyede de merdivenlerin kolonlara bağlanmaması gerekir.

E o zaman merdiven nasıl ayakta duracak dediğinizi duyar gibiyim. Eğer doğru dizayn edilirse döşemeden döşemeye bağlayarak da merdiveni ayakta tutabilirsiniz. Ancak ben projelerimde merdivenin bir tarafını betonarme perde olarak dizayn ediyorum ve merdiveni betonarme perdeye bağlıyorum. Proje aşamasındayken bunu tasarlarsanız, siz de bu yöntemi izleyebilirsiniz.

Merdivenle ilgili bir diğer akılcı yöntem de ara sahanlık kirişinin yapılması olacaktır. Burası çok önemli: eğer projede ara sahanlık kirişi tanımlanırsa bunu sahada uygulamanızda bir problem yok. Ama siz şantiyede kafanıza göre kirişi aşağı veya yukarı kaydıramazsınız. Eğer proje hazırlanırken sahanlık kirişi tasarlandıysa; zaten kesme kuvvetleri buna göre hesaplanmıştır.

Teraslardaki parapetler

Kısa kolon oluşumuna neden olan bir başka etmen de teraslardaki betonarme parapetler. Teras korkuluğu olarak inşa edilen bu elemanlar her ne kadar donatı olarak ve beton olarak kolondan ayrı inşa edilseler de kolonun bir bölümünün rahat hareket etmesine engel olmaktadırlar.
Kısa Kolon Etkisi Nasıl önlenir?
Üstteki fotoğrafta; soldaki işaretli alan kısa kolon etkisiyle karşı karşıya kalmışken, sağdaki işaretli alan; projesinde de o şekilde tasarlandığı için kısa kolon etkisi olarak değerlendirilemez. Tıpkı ara sahanlık kirişleri gibi.

Özetle kısa kolon;

Özetle kısa kolon etkisi, kolona projede hesaplanmayan ek kesme yükü getirilmesidir. Bant pencere, parapet, merdiven ve hatta tuğla duvar bile bu etkiyle karşılaşmanıza neden olabilir. Peki ne yapmak gerekir? Kısa kolon etkisinin çözümü nedir?

Kısa kolon etkisinden nasıl kurtulabiliriz? Kısa kolon etkisini engellemek için yapılması gerekenler!

Kısa kolon etkisinden kurtulmak için yapabileceğiniz birkaç şey var. Öncelikle, eğer subasman perdesi ya da parapet gibi bir eleman inşa etmeniz gerekiyorsa; kolonlarla inşa edeceğiniz bu yapının arasında dilatasyon bırakmanız gerekir. Örneğin 5 cm kalınlığında köpük, kısa kolonla ilgili dertlerinize derman olacaktır.

Veya bant pencere boşluğu bırakmadan, kolon yüksekliğince betonarme perdeler inşa ederseniz (yani tam dolu perdeler) bu da kısa kolon etkisinden kurtulmanızı sağlar.

Merdiven gibi yapılarda da yukarıda bahsettiğim gibi; merdiveni kolona bağlamadan inşa etmek gerekir. Proje aşamasından kolon yerine betonarme perde tasarlamak, ara sahanlık kirişi tasarlamak veya merdiveni hiçbir yere bağlamadan inşa etmek en doğrusu olacaktır.

Kısa kolon problemi videosu

Yazı dizisi olarak inşaat aşamalarını anlattığım Filiz Apt. projesinde bodrum çevre perdelerinin betonunu döktükten sonra arsa sahiplerinden, çok değer verdiğim bir abim geldi ve; 

"Bodrum perdelerini kolonlardan ayrı yapmak gerekiyormuş, bir video izledim, bütün kolonlar kırıldı." dedi.

Önce bu iddia karşısında şaşırdım. Sonra da kısa kolon problemi ile ilgili üstteki videoyu izlemiş olma ihtimali aklıma geldi ve videoyu izlettim. Neyse ki kısa kolon probleminin nasıl oluştuğunu, kısa kolon probleminin nasıl çözülebileceğini detaylarıyla izah ettim ve arsa sahibini gönlü rahat bir şekilde şantiyeden uğurladım.

YORUMLAR

Ad

12 ada,1,17 Ağustos,2,1santiye1sef,1,6306,3,ahmet kaya,1,aizanoi,2,alçı,2,alçıpan,1,altın,1,alüminyum,1,amorti,1,analiz,3,android,1,antik,2,apart,1,arsa,4,arsa payı,2,asansör,1,atiye,1,autocad,2,b99,1,bahçe,1,bal,1,başarı,1,bel,1,belcim,1,belediye,2,belgesel,35,benzer,1,beren saat,1,besin,1,beton,8,betonarme kutu menfez,1,beyan,1,bilgin,1,bilim,3,bina,6,bio,3,bizans,1,body,1,bojack,1,borsa,1,boya,1,bozoklu,1,building,1,burulma çatlağı,1,büyüklük,1,cambly,1,cep,1,cephe,1,coronavirüs,1,covid,1,culvert box,5,çağlar,1,çatı,3,çatlak,8,çavdarhisar örencik sulaması,1,çekiliş,1,çelik,1,çelik sıva,2,çini,1,çitgöl,1,çorumlu,1,çöp,1,daire,1,daireler,1,deep soil mix,3,değer,1,demir,2,denetim,2,deprem,10,derz,1,Devam Eden Projeler,1,devlet,1,devlet su işleri,2,dil,1,dilatasyon,1,dilekçe,1,diploma,1,disenchantment,1,diyet,1,dizi,3,dolar,1,donatı,1,dor,1,doviz,1,dozer,1,döşeme,2,dua,1,duman,1,duvar,1,dükkan,1,earthquake,1,egitim,11,eğik,1,eğilme çatlağı,1,elektrik,2,elektronik,1,emlak,4,emlakçı,1,en iyi,2,enerji yalıtımı,1,english,1,english central,1,erteleme,1,etüt,1,evrak,3,eyvan nedir,1,faiz,1,fatih,1,felix,1,fenerbahçe,1,film,1,firma,1,fitness,1,fiyat,1,fm 2020,1,fm 2020 mobil,1,fm2020,1,football,1,forklift,1,fotoğraflı staj defteri,2,futbol,1,galicya cephesi,1,galicya cephesi haritada nerede,1,galicya cephesi nedenleri ve sonuclari,1,gaybiefendi,1,gayrimenkul,1,gazete,1,geceleri uyuyamıyorum sıkıntı basıyor,1,gelişim,1,genç,1,germiyan mimarisi,1,germiyanogullari,2,gevrekseydi taşkın koruma inşaatı,1,gezi,1,gıda,1,gloria jean's coffees,1,good place,1,goodreads,1,google,1,göbek,1,göbeklitepe,1,gövde,1,grobeton,1,güney,1,güvenlik,1,haber,6,haçlı,1,hafriyat,1,hakan altun,1,hakan muhafız,1,haluk levent,1,hani bekleycektin,1,harç,1,hayal,1,hazır ofis stajı,1,hedef,2,hekimoğlu,1,hızlı,1,hikayesi,1,hilton oteli,1,himym,1,ısı yalıtımı,1,İbrahim Çavuş,1,ihale,1,ilan,5,imdb,3,imo,1,imza,1,inceleme,1,ingilizce,3,insaat,1,İnşaat,116,inşaat firması,1,ion,1,iskan,2,istanbul depremi,1,iş,1,iş bitirme,1,iş güvenliği,2,işler,1,işleri,1,italya,1,iyileştirme,2,izin,1,jcb,1,jeoloji,1,jet grout,3,joao felix,1,joao felix kimdir,1,kademe,1,kafe,1,kahve,1,kalıp,2,kalıp planı,1,kamyon,2,kanal hisarcık,1,kandilli,1,kanun,1,kapatma,1,kapı,2,karakür,1,karar,1,karayolları satıl daireler,1,kariyer,1,kat,1,kat irtifakı,1,kavsara nedir,1,kazı,1,kenan doğulu,1,kent,2,kentsel,2,kentsel dönüşüm,6,kepçe,2,kesme çatlağı,1,kısa,1,kısa kiriş,2,kısa kolon,1,kıyamam sana hikayesi,1,kilo,1,kimlik,1,kiremit,1,kiremit aktarma,1,kiriş,5,kişisel,1,kitap,3,kolon,7,kombi,1,kompozit,1,konsol,1,konuşarak öğren,1,konut,3,korint,1,koronavirüs,4,korozyon çatlağı,2,köprü,1,kredi,1,kultur,34,kumari koyu,1,kupon arsa,1,kutlamak,1,kutu menfez,4,kutu menfez donatı projesi,2,kutu menfez excel,2,kutu menfez hesabı excel,2,kutu menfez programı,1,kutu menfez projesi,1,kütahya,8,kütahya inşaat,10,kütahya inşaat malzemeleri satıcıları,4,kütahya kentpark,1,kütahya mecidiye,1,kütahya satılık daireler,6,laleli palas apartmanı,1,laminant,1,leman sam,1,liste,2,maaş,3,magnitud,1,makine,1,maliyet,1,manager,1,mansart,1,mantolama,1,marmara depremi,1,marmara depreminde hasar görmüş yapının kalıp planı,1,marmara earthquake,1,mehmet,1,mehmet günsur,1,mekan,1,mekanik,1,membran,1,menfez hesaplama programı,1,mercalli,1,merdiven,1,mermer,1,metraj,3,meydan mahallesi,1,meydan mahallesi satılık daire,1,milattan önce bilim,1,Milattan Önce Bilim Nasıldı?,1,mimar,4,mimari,3,minare,1,mobil,1,mobile,1,modern odunpazarı evleri,1,motivasyon,1,mr. toms coffee,1,mukarnas,1,mukarnas nasıl yapılır,1,mukarnas nedir,1,mukarnas pdf,1,mukarnas viki,1,muqarnas,1,muqarnas journal,1,murat,1,murat dağı,1,muzik,1,mühendis,3,müteahhit,2,müze,1,müzik,1,nakliye,1,naşa,1,nedir,1,netflix,3,noter,3,ofis,1,olan,1,ortak,1,osmanlı,4,osmanlı devleti galicya cephesine neden girdi,1,osmanlı mimarisi,1,otopark,3,ottoman,1,ottoman rising,1,oyun,1,oyuncak,1,oyuncu,1,öğretmen,1,örnek,1,örnek büro stajı defteri,1,örnek ofis staj defteri,1,özdemir apartmanı özel konut projesi,1,özel,1,özel sektör,1,p3000,1,pandantif nedir,1,para,1,park palas apartmanı,1,parke,1,pasif ev,1,pay,2,pencere,2,perde,3,pratik,1,proje,3,protokol,1,puan,1,pvc,2,pvc membran,1,radye,2,render,1,resimli staj defteri,2,resmi,1,restoran,1,richter,1,rise,1,rising,1,riskli yapı,2,roms coffee,1,röleve,1,rötre çatlağı,1,ruhsat,2,rusça,1,sağlık,1,sakarya,1,sanat,3,sap2000,5,sarkilar,1,saten alçı,1,satılık,1,satılık apart,1,satılık daire,2,satılık daireler,2,satılık dükkan,1,satış,1,satilik daire,1,segregasyon,1,sepev,1,seramik,1,servi mahallesi,1,sevgi yolu,1,sıtkı olçar,1,sıva,4,sıva çatlağı,1,simav,1,simulatör,1,simülasyon,1,sinema,1,sinerji cam,1,sistem,1,slider,4,sondaj,1,sosyal,6,sözleşme,3,spor,4,Sta4cad,6,stadyum,1,staj,1,staj defteri,2,stajyer,1,statik,9,statik analiz,6,su,1,su yalıtımı,3,sultan,1,sünek,1,sütun,1,şanlıurfa,1,şantiye,8,şantiye şefi,1,şap,1,şarkı,1,şebnem,1,şebnem ferah,1,şef,1,şiddet,1,takvimlerin bulunması,1,Tamamlanan Kamu Projeleri,2,Tamamlanan Projeler,8,tapınak,1,tapu,3,tapu kaydı,1,tarih,2,tasarruflu evler,1,taş kolon,1,taşıyıcı,1,taşıyıcı sistem çatlakları,2,taşkın koruma,1,tavsiye,1,tbdy2018,3,tdy2007,1,tebliğ,1,tek hücreli kutu menfez hesabı,1,tekerlekli arabalar,1,teknik,1,tekniker,1,Teknoloji,5,temel,1,teminat,1,teneke,1,teras,2,tesisat,2,test,1,tır,1,tiyatro,2,toplantı,1,trafik,1,tretuvar,1,ts498,1,ts500,2,tuğla,2,ulucami,1,uyku getiren şarkılar,1,uyku getiren yiyecekler,1,uykusuzluğa iyi gelen bitkiler,1,uyumak için ne yapmalı,1,uyuyamıyorum ne yapmalıyım,1,vekalet,1,vekaletname,1,vibratör,1,vinç,1,wonderkids,1,yabancı,2,yabancı dil,2,yağmur oluğu,1,yalıtımı,1,yapı,3,yasak,1,yatırım,2,yatırımcı,1,yay atamasi ve mesnet kosullari,1,yazar,1,yazının icatı,1,yemek,1,yerden ısıtma,2,yetenek,1,yıkım,3,yıkım ruhsatı,2,yol,1,yorum,1,yönetmelik,3,yönetmen,1,yöntem,1,yunanistan,1,yunus emre mahallesi özel konut inşaatı,1,yük kombinasyonları,1,yüklenici,1,yükleri n tanımlanması,1,yüksek kiriş,1,zayıflama,1,zekai celep,1,zemin,5,zemin iyileştirme,3,zeus,1,zirve,1,
ltr
item
İnşaat Mühendisi Emirhan Aydın: Kısa Kolon Etkisi Nedir?
Kısa Kolon Etkisi Nedir?
Kısa kolon etkisi, betonarme kolonun çeşitli nedenlerde hesap edilenden daha fazla kesme kuvveti ile karşılaşması ve aşırı rijit bir davranış göst...
https://1.bp.blogspot.com/-SytyVlDFgqA/YOTIoIHwzXI/AAAAAAAAIRQ/EM1eRg85EcM3_fDPGIlY4k4batHXEVUswCLcBGAsYHQ/w640-h498/K%25C4%25B1sa%2BKolon%2BEtkisi.webp
https://1.bp.blogspot.com/-SytyVlDFgqA/YOTIoIHwzXI/AAAAAAAAIRQ/EM1eRg85EcM3_fDPGIlY4k4batHXEVUswCLcBGAsYHQ/s72-w640-c-h498/K%25C4%25B1sa%2BKolon%2BEtkisi.webp
İnşaat Mühendisi Emirhan Aydın
https://www.emirhanaydin.com.tr/2021/07/kisa-kolon-etkisi-nedir.html
https://www.emirhanaydin.com.tr/
https://www.emirhanaydin.com.tr/
https://www.emirhanaydin.com.tr/2021/07/kisa-kolon-etkisi-nedir.html
true
5222154280906417409
UTF-8
Tüm Yayınlar Yüklendi Hiçbir Yayın Bulunamadı HEPSİNİ GÖRÜNTÜLE Devamını Oku Cevapla Cevaplamayı İptal Et Sil Yazan Ana Sayfa SAYFALAR YAYINLAR Hepsini Görüntüle BUNLARDA İLGİNİ ÇEKEBİLİR ETİKET ARŞİV ARAMA YAP TÜM YAYINLAR Aradığınıza Uygun Yayın Bulunamadı Ana Sayfaya Dön Pazar Pazartesi Salı Çarşamba Perşembe Cuma Cumartesi Paz Pzt Sal Çar Per Cum Cmt Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık Oca Şub Mar Nis Mayıs Haz Tem Ağu Eyl Eki Kas Ara Yeni Yayınladı 1 dakika önce $$1$$ minutes ago 1 saat önce $$1$$ hours ago Dün $$1$$ days ago $$1$$ weeks ago 5 Haftadan Daha Fazla Bir Süre Önce Takipçiler Takip Et BU ÖZEL İÇERİK KİLİTLİDİR ADIM 1: Bir sosyal medyada paylaş ADIM 2: Sosyal medya hesabında linki paylaş Tüm Kodları Kopyala Tüm Kodları Seç Tüm kodlar kopyalandı Kod veya yazı kopyalanamadı, lütfen [CTRL]+[C] (ya da CMD+C Mac ise) kopyalamak için basınız